Fabrikanten, producenten van medische middelen, product designers, industrieel vormgevers, studenten en anderen die op een andere wijze creatief of inhoudelijk betrokken zijn bij hulpmiddelen binnen de thuiszorg, waren uitgenodigd voor het Creative Lab ‘Ontwerpen voor zorgverleners’. Na een aantal lezingen werkten de deelnemers in workshops met elkaar diverse concepten uit. De videoverslagen van de lezingen en de verschillende presentaties vind je op YouTube.

RAAK 'Ontwerpen voor Zorgverleners&#39 vond plaats bij Hogeschool Utrecht

Fenne Verhoeven, Paul Wilke, Karin van Beurden, Siny Vink & Ingeborg Griffioen (v.l.n.r.)

Joke van Beek, dagvoorzitter RAAK Creative Lab ‘Ontwerpen voor zorgverleners’

Een voorbeeld van deze aanpak is het ontwerp voor de DHTA in de Utrechtse wijk Overvecht. In de loods van een voormalige autobedrijf is met een minimale maar rigoureuze ingreep veel daglicht gemaakt, waardoor grote en lichte ruimten zijn ontstaan die uitstekend dienst doen als onderwijsruimten. De structuur van dergelijke gebouwen leent zich daar goed voor: de grote verdiepingshoogte zorgt voor een ruimtelijke beleving en in de betonnen vloeren die op een staalconstructie ligt, is eenvoudige sparingen te maken. De nieuwe bewoners zorgen voor levendigheid: de transformatie betekent een opleving van het gebied.

Waardevermeerdering vindt niet alleen plaats door het ontdekken van de kansen in de bestaande constructie, maar ook door het lezen van het verhaal van het gebouw. Als voorbeeld liet JHK haar plan zien voor de Werkspoorfabriek. De geschiedenis van het Werkspoorkwartier is vormend geweest in de groei van de stad Utrecht. Het is belangrijk om dat verhaal te vertellen: hier ligt een onderdeel van de Utrechtse identiteit. Op de plek waar vroeger de techneuten van Werkspoor werkten, wil JHK graag een plek maken waar door de techneuten en creatieven van nu kan worden samengewerkt aan de vraagstukken waar onze generatie mee te maken heeft.

In de presentatie liet JKH bewust geen gerenoveerde monumenten zien. JHK wilde vooral aantonen dat het van belang is om aandacht te schenken aan de onopvallende dertien-in-een-dozijn gebouwen, waar er in Nederland zoveel van leeg staan. Omdat verloedering op de loer ligt, is het belangrijk om na te denken over een nieuwe toekomst voor deze gebouwen. JHK ziet hier een maatschappelijke opgave en kans voor zichzelf als architecten: dit is hun missie.

Meer informatie: jhk.nl

Red het Rietveld College: monument in plaats van sloop!

Het huidige gebouw is echter een schitterend voorbeeld van 60-er jaren architectuur met een heel bijzondere ruimtelijke opzet die je direct ervaart tijdens een bezoek. Opvallende kenmerken zijn zowel de trapsgewijze opbouw, als wel de dag lichtwerkingen vanaf buiten als wel binnen in het pand. Vele mooie details zijn onder meer het tegeltableau van de kunstenaar Dick Elffers, het grote glas-in-lood raam en het ‘zwevende skelet’ van de grote aula.

‘Het is zonder twijfel het gaafste voorbeeld in Utrecht van een schoolgebouw uit die periode’, volgens Jeroen de Leede van de Vereniging Oud Utrecht. Daarom heeft men samen met de Bond Heemschut en Cuypersgenootschap bezwaar gemaakt tegen de sloop, omdat dit gebouw terecht een plaats verdient op de gemeentelijke monumentenlijst.
Stichting UDesign, netwerkplatform voor de designsector in de regio Utrecht, sluit zich hier graag bij aan!

Tegeltableau van Dick Elffers, Rietveld College te Utrecht

Mede de diversiteit van architectuur van hoog niveau maakt Utrecht tot een aantrekkelijke stad voor velen. Tevens vindt UDesign dat er ook geen noodzaak tot sloop bestaat, want het gebouw is zeer goed te transformeren tot bijvoorbeeld atelierruimten, studentenhuisvesting en appartementen, waaraan momenteel een groot tekort bestaat.
Op dinsdag 11 september a.s. geeft UDesign in restaurant LE:EN een lezing over dit zeer actuele thema; Transformatie-architectuur. Graag uw reactie op deze website als ook u vóór behoud bent van het Gerrit Rietveld College.

Paul Wilke,
Bestuur Stichting UDesign

Voor leden van UDesign is inschrijving gratis; wanneer u zich aanmeldt, vermeldt dan bij ‘bedrijfsgegevens’ uw lidmaatschap. Nederlands enige erkenning voor designvakmanschap gaat daarmee haar 28ste jaar in. Na de succesvolle voorgaande Eindhovense edities zal ook dit jaar weer nauw worden samengewerkt met de Dutch Design Week. Dat houdt onder meer in dat:

• De feestelijke uitreiking zal plaatsvinden op dinsdag 23 oktober tijdens de Dutch Design Week aan het einde van de middag;
• Alle met een ‘Special Award for Excellence’ onderscheiden producten gedurende de Dutch Design Week van 23 tot 28 oktober op Strijp S in Eindhoven worden tentoongesteld.

Zie voor de voorwaarden en het inschrijvingsformulier www.gio.nl

Een Erkenning Goed industrieel Ontwerp® is hét keurmerk voor goed industrieel ontwerp in Nederland, al 28 jaar! Een Erkenning Goed Industrieel Ontwerp versterkt de geloofwaardigheid, vergroot de bekendheid van het product en maakt het kansrijker op de markt.

De Erkenning Goed Industrieel Ontwerp is een initiatief van de onafhankelijke stichting Designlink. De Erkenningen Goed Industrieel Ontwerp wordt ondersteund door een keur aan representatieve beroeps- en brancheorganisatie, kennis- en onderwijsinstellingen en intermediairs en wordt door de keten zelf wordt  bekostigd. Sinds 1986 konden bijna 1.000 producten worden bekroond.

Belangrijke data:
30 september deadline inschrijving
10 – 11 oktober aanleveren producten
13 oktober jurering*
16 oktober uitslag*
23 oktober Special Awards
23 oktober uitreiking

* data onder voorbehoud

Lees hier de nieuwsbrief over Erkenningen Goed Industrieel Ontwerp 2012

Zo ziet een creatief bureau in de noordvleugel van NUtrecht eruit

Het betreft de inrichting van de grote hoge hallen die dan ook een perfecte locatie gaan worden voor jonge creatieve ondernemers. Straks grenst dit gebouw aan de zuidelijke kant aan de nieuwe hotspot in Utrecht: het Werkspoorkwartier.
De huidige kantoorruimte aan de Cartesiusweg-zijde is al deels verhuurd, er zijn nog enkele units beschikbaar…
Een eigenzinnige plek, ook al omdat de tijdgeest van de bekende Utrechtse architect Sybold van Ravensteyn hier binnen nog goed voelbaar is.
Voor meer info: mail Brett Bannink

Door de langdurige neergang van de belangrijke autoindustrie zijn er vele wijken in verval. Ook de sociale cohesie leidt hier sindsdien hevig onder. Maar de stadsbewoners hoeven zich geen slachtoffer te voelen van een economisch systeem, waar ze geen enkele invloed op lijken te kunnen uitoefenen.

Kunstenaar KT Andresky sprak op de Dag van de Architectuur

Andresky stimuleert door haar gepassioneerde acties, waarbij ongebruikte stukken grond van anderen worden ingezet als tuinbouwgronden, weer direct sociale betrokkenheid van de bewoners. En bij een van de meest fundamentele zaken in ons leven: voedsel. Dit geeft de wijken niet alleen een heel ander aanzien, maar leert ook de kinderen inzien dat je geen ‘McDonalds kid’ hoeft te worden!
De bijna 80 aanwezigen, die ook naar de Britse auteur Carolyn Steel (auteur “Hongerige Stad’) luisterden, applaudisseerden overtuigend.

NUtrecht gebouw (foto: Doehetnietzelf.org en CCAA)

UDesign is dan ook op dit terrein al actief sinds 2010 via een speciaal Rijksonderzoek programma: ‘RAAK- Design voor de Thuiszorg’. Hierin werken SAXION en Hogeschool Utrecht intensief samen met een aantal andere kennispartners zoals UDesign. Intentie is concrete projecten te realiseren waarbij design een doorbraak creëert in zowel noodzakelijk functionaliteitsverbetering, als in een zeer gewenste verandering in beleving.

Het opvallende is dat er zeer weinig specifiek voor de thuiszorgsector is ontworpen. Momenteel worden veel hulpmiddelen die bedoeld zijn voor tehuizen in de privésfeer gebracht. Waar ze soms met tegenzin bij de cliënt worden ontvangen. Ze zijn namelijk te log, complex, en benadrukken juist door hun lelijkheid de beperkingen van de cliënt thuis.
Bovendien loopt deze sector (nog niet) voorop met innovaties. De overheid ziet echter innovaties en beter design als een belangrijke methode om de snel stijgende kosten hiervan beter in de hand te houden.

RAAK presentaties - o.a. door Fenne Verhoeven (HU)

Ook tijdens de bijeenkomst in Utrecht op 21 juni jl. over ‘Veiligheid in de Thuiszorg’ bleek hoeveel uitdagingen er zijn. Hoe kan design er voor zorgen dat de thuiszorghulpverlener zich bijvoorbeeld sociaal veilig voelt ? Dat deze minder last heeft van bijvoorbeeld dieren, agressie, sexuele intimidatie en zelfs achtervolgingen?
Ongewone thema’s die veel vragen van de creatieve designer. Een designer die openstaat voor co-design, zeer goede contextanalyse, en sterk is in conceptvorming. Een aantrekkelijke professionele uitdaging waar veel behoefte aan is!

Uitnodiging voor speciale RAAK lezing

Save the date! 24 oktober om 16.30 -20.00 organiseert UDesign een speciale lezing over RAAK in Utrecht, alleen voor de bezoekers en contributors van UDesignplaza. Jij dus ook?
Sprekers: Ir. Ingeborg Griffioen, van PANTON buro voor Medische Innovaties, Ir Karin van Beurden, Lector ID University of Applied Sciences Enschede en Paul Wilke, Conceptual Architect van Lasenzo Communicating Spaces.

Deelnamekosten: € 25,00 p.p.
Let op: er zijn slechts 50 beschikbare plaatsen. Graag dus tijdig aanmelden via info@Udesign.nl

Verslag bijeenkomst van 21 juni (pdf-download)

Meer informatie: CCAA

UDesign Meet bezoekers met hardhats bij Van Vliet Recycling (fotografie: Ben Drost)

De Van Vliet Groep is een toonaangevende dienstverlener op het gebied van afval en zamelt in Nieuwegein alle soorten afval in. Na een vriendelijke ontvangst van gastheren Diederick Muntz en Tom Buehre start de middag met een presentatie van Jan Robert van Veen van Environmental Consultancy Group. Jan Robert vertelt welke grondstoffen we zoal nodig hebben en voor hoe lang de voorraad hiervan op aarde nog toereikend is. En dat blijkt akelig kort als je naar het huidige consumptieniveau kijkt. Wist je dat wij als Nederlander 60 ha van de aarde per persoon nodig hebben om de grondstoffen te bieden die we verbruiken? Dat past dus helemaal niet in Nederland. Dat moet dus worden geïmporteerd. Overconsumptie dus, of lokale overbevolking?

Jan Robert van Veen van Environmental Consultancy Group

Jan Robert moet lachen om het CO2 probleem dat tegenwoordig zo ‘hot’ is: als de Chinezen net zo veel vlees gaan eten als wij dan hebben we eerder een groter Methaangas-probleem! Consumptie, of het teveel hiervan, is volgens hem een veel groter pijnpunt dan het broeikaseffect en hij raadt ons dan ook aan lekker van het zonnetje te genieten. Zolang het nog kan.

Berg geverfd houtafval bij Van Vliet

De boodschap is duidelijk. Op deze wijze kan het niet lang goed gaan. Ik zeg op deze wijze.. want in 1880 was er iemand die nogal boos werd. Hij was voor de zoveelste keer van de sokken gereden door een paardenwagen en stapte daardoor ook nog eens in ‘n dikke hoop mest. Hij schreef een brief naar het stadsbestuur dat als het paardenverkeer zich op deze wijze zou blijven ontwikkelen, zij binnen afzienbare tijd allen tot de ellebogen in de paardenstront zouden staan…!

We lachen nu om dit ‘probleem’ van toen, want het is ingehaald door de techniek. En juist die techniek zorgt nu voor weer heel andere problemen. Maar wie of wat haalt dit probleem in? Kijk, willen we de schaarsheid van grondstoffen als probleem oplossen met techniek, dan heeft deze techniek wel degelijk … grondstoffen nodig! Een mentale omslag is een beter begin maar als je het ondergetekende vraagt volstrekt onhaalbaar: wij als eerste wereld consumeren te veel en voordat de derde wereld überhaupt in de buurt komt van ons consumptieniveau moeten we gaan roepen dat het niet de bedoeling is dat iedereen zo veel verbruikt. Want dat past niet. Jaja…

Beter is het advies om bedachtzaam om te gaan met de huidige voorraad grondstoffen. Jan Robert ziet de creatieve sector in Utrecht als een aangewezen partij om in overleg met opdrachtgevers dit probleem zo snel mogelijk en op onorthodoxe wijze (regionaal) te tackelen.
Zonde om aardolie te verbranden in onze auto’s terwijl we er eerst nog een EK-toeter van kunnen maken! Als Nederland vanavond verliest kunnen we het kunststof dan alsnog verbranden. Of nou ja, het liefst de toeter in de la voor het WK over twee jaar, want het beste recyclen is hergebruiken. En dat brengt me op de rondleiding over het terrein. Want hoe maakt Van Vliet bedrijfsafval geschikt voor hergebruik?

Lawaaïge machines die hout malen en sorteren

We splitsen de groep en krijgen een gele pet op, een veiligheidsbril en … een fel oranje hes. Als we het terrein op lopen zien we een grote graafmachine aan het werk om een enorme berg met houtafval voor te breken: er gaat elk jaar ca. 180.000 ton hout aan snippers. Is dat veel? Oh, per jaar ongeveer 7 keer de Galgenwaard, tot de rand gevuld! Het gebroken houtafval wordt de hal ingetrokken op lopende banden en daar verdwijnt het in verschillende ‘maal’-machines die het kleiner en kleiner maken. Lawaaiige machines zijn het, de uitleg van Tom gaat verloren in het gestamp. Maar ze blijken toch gevoel te hebben, die machines, want hout waar nog wat metaal aan zit wordt door enorme magneten verwijderd. In een enorme bak ligt een houtvlokje ter grootte van een postzegel met een minuscuul klein metalen nietje. Deze bak gaat naar Corus en daar wordt het hout gescheiden en het metaal herwonnen. Zo’n 90% van de 180.000 ton gaat als grondstof naar de spaanplaatindustrie. Wat bij Van Vliet overblijft zijn schone houtsnippers die opgeslagen worden in enorme silo’s of direct worden overgeladen in rijnaken die liggen te wachten in het Amsterdam-Rijnkanaal. Voor mooi, nieuw spaanplaat. De rest gaat als brandstof naar biomassacentrales.

In betonnen hallen wordt chemisch afval met grote zorg verzameld voor transport naar de verwerkers toe. Ook ziekenhuisafval wordt hier verzameld; die kisten blijven stevig op slot.. Ook blijkt dat Van Vliet het recycling afval van Wecycle verzamelt, je kent ze misschien wel van de bakken her en der in de gemeente. Wecycle zamelt elektrische apparaten en energiezuinige verlichting in in opdracht van producenten.

De grote afvalhal

Overigens, de dames lieten het massaal afweten op deze Meet. Die waren waarschijnlijk allemaal al druk met de voorbeschouwingen rond het EK? Maar later snap ik het wel… In de Recyclinghal ruikt het niet fris en is het echt ‘van dik hout zaagt men planken’. Shovels schuiven de bergen vuilniszakken bij elkaar en als die verdwenen is duiken de kraaien en duiven weer op hun prooi. Nog een geluk dat we er ‘s nachts niet zijn want we horen dat dit dan het domein van weer andere dieren is … Maar toch is het indrukwekkend: per uur gaat circa 70 ton grof bedrijfs-, bouw- en sloopafval over de sorteerlijn. Deze sorteerlijn zorgt ervoor dat het afval als monostromen uit het gemengde afval komt (hout, metalen, zeefzand, papier, puin, kunststof). Dankzij de optische scheiders, die sinds kort zijn geïnstalleerd, kan Van Vliet de scheiding verhogen van ca. 85% naar 88-90%. Hun insteek is om de restfractie zo laag mogelijk te houden (lees: zo min mogelijk naar de verbranding!). En zo wordt een zielig hoopje restafval waar echt niets meer uit te winnen lijkt alsnog voor meer dan 85% verwerkt.

Het laatste restje moet dan toch echt verbrand worden. Het bedrijfsafval wordt opgebulkt en getransporteerd naar zusterbedrijf Icova in Amsterdam. Via wederom sorteersystemen van de Icopower wordt dit afval uiteindelijk geperst tot energiekorrels (energiepalletten). Door het persen hebben deze korrels een hoogcalorische waarde gekregen. Ze worden per schip naar Scandinavië vervoerd waar ze worden gebruikt als brandstof t.b.v. de energiecentrales. Het levert dus uiteindelijk ook energie op. Maar wat is nu beter?

Er zijn veel leuke discussies ontstaan op de Meet die we graag hieronder met jullie voortzetten. Dus log in (of maak een account aan) en plaats je reactie. We zien er naar uit en zien jullie graag bij een volgende Meet!

Orlando Sardaro – UDesign

Op 2 juni was het weer zover; de Dag van de Bouw! Rondom Utrecht CS worden miljarden geïnvesteerd om het Utrechtse City Center voor te bereiden op de groei en toekomst.
Het Infocentrum CU2030 op het Vredenburg had een uitgebreid activiteitenprogramma van 10.00 tot 16.00 uur over de meest recente ontwikkelingen. Uiteraard waren er ook weer de bekende rondwandelingen door het gebied die gefocused zijn op een bepaald project. Ook voor niet-architecten was het boeiend te zien hoe de metamorfose van dit gebied tot stand komt!

Voor meer info: www.cu2030.nl/dagvandebouw